NU

Night University 2016 - Face your Fears!

Buiten klonk geritsel in het struikgewas en hoorde je gegil en geluiden van enge dieren. Wie erin slaagde om zonder kleerscheuren een van de vele collegezalen te bereiken, kwam erachter dat het ook binnen maar om één ding draaide tijdens de vierde editie van Night University: Face your Fears!

Heb je op 5 oktober het geslaagde evenement Night University op de campus gemist, wees niet bevreesd, je FOMO-gevoel (Fear Of Missing Out) kun je hieronder tackelen.

Je angsten te lijf tijdens Night University

Onderwijswethouder Marcelle Hendrickx speechte bij de opening van Night University. “Ik vind het belangrijk dat de universiteit onderdeel is van de stad en de stad onderdeel is van de universiteit. Met dit evenement geeft Tilburg University perfect invulling aan haar motto Understanding Society. Het onderwerp van de avond sluit aan bij wat we in de samenleving zien: er is best veel angst.”

Middenin de Tilburgse samenleving

Over angst gesproken: Rector Magnificus Emile Aarts gaf in zijn openingswoord gekscherend aan bang te zijn dat Night University geen bezoekers zou trekken. Die vrees bleek ongegrond: overal zaten de collegezalen vol. De rond 2200 bezoekers vormden een bonte mix van studenten, medewerkers en Tilburgers. Aarts: “Ik vind het fantastisch om op zo’n avond als deze allerlei mensen te zien rondlopen die ik helemaal niet ken. Ze kijken nieuwsgierig rond, soms een beetje onwennig, misschien komen ze hier wel voor de eerste keer. Met Night University laten we zien dat we middenin de Tilburgse samenleving staan.”


Net als wethouder Hendrickx ziet Aarts dat angst een prominente rol speelt in de hedendaagse samenleving. “Het thema van deze avond is niet zomaar uit de lucht komen vallen. We leven in een complexe samenleving, waarin mensen op één dag meer informatie tot zich krijgen dan in de middeleeuwen in een heel mensenleven. Het is aan ons als universiteit om mensen weerbaar te maken. Maar ik zeg er meteen bij: dat doen we ook met humor en zelfrelativering – zeker op een vrolijke avond als deze.”


Van vederlicht tot loodzwaar

Op deze avond kon je veel te weten komen over angst. Van angst voor het eten van sprinkhanen (“Het laatste stukje heb ik toch maar uitgespuugd,” aldus de tienjarige bezoeker Lars), een virtuele achtbaanrit tot angst voor de dood en de opmars van robots. De wetenschappers brachten hun verhaal over het voetlicht in interactieve colleges. Promovenda Alice Bosman vertelde een verhaal over gezichtsuitdrukkingen en wat je daaruit wel en niet kunt afleiden. “Ik heb nu een heel ander verhaal verteld dan ik normaal doe, heb echt geprobeerd om het populair-wetenschappelijk te maken zodat iedereen het kon volgen. Een professor wordt regelmatig gebeld door de krant, maar wij krijgen als jonge onderzoekers niet zo vaak de kans om ons verhaal toegankelijk te maken.”


Night University is van groot belang voor het contact van de universiteit met de buitenwereld, vindt Ton Wilthagen, hoogleraar arbeidsmarkt. “Daar is bij studenten en medewerkers vaak geen tijd voor. Voor een universiteit, en zeker de onze, is open zijn naar de buitenwereld cruciaal. Wat vanavond gebeurde bij de sessie over reshoring met de gemeente Tilburg en Capi Europe, is een superieure vorm van valorisatie: er ontstond uitwisseling tussen de gemeente, ondernemers, studenten, wetenschappers en andere belangstellenden. Na afloop werd ook nog nagepraat in kleine groepjes, er werd een afspraak gemaakt. Het menselijk contact heeft grote meerwaarde. De mensen kennen ons niet, ze rijden de campus voorbij. Deze mensen vertellen morgen op hun werk of thuis dat ze bij ons zijn geweest.”


Verbinding

Arbeidseconoom Ronald Dekker: “Night University geeft mij de gelegenheid om met andere vormen van kennisoverdracht te experimenteren, aan een ander publiek en in dit geval samen met collega’s met wie ik anders nooit samen voor een collegezaal sta. En natuurlijk hoop ik dat de mensen er ook iets aan hadden.”


“Ik was aanvankelijk een beetje sceptisch over Night University,” bekent bijzonder hoogleraar ouderenzorg Katrien Luijkx. “Ik werd gevraagd mee te doen aan een debat dat tot 11 uur ‘s avonds duurde, dan lig ik normaal al in bed, haha. Maar het was verbazingwekkend leuk en interactief. En sfeer op de campus, met kraampjes, lichtjes en kampvuren, is ook heel anders dan overdag. Ik had het niet willen missen.”

De angst voor Trump én Hillary!

Charles Groenhuijsen sprak op Night University over, wat je zou kunnen noemen, de verkiezingen van de angst. Deep down zit er namelijk achter de stem voor Trump heel veel angst en boosheid bij de Amerikaanse onder- en middenklasse: angst voor verlies van de eigen job, voor grote bedrijven die naar Azië vertrekken en angst voor immigratie (Mexicanen). Ook de democratisch kandidaat Bernie Sanders, die zijn steun uiteindelijk aan Hillary gaf, heeft een aanhang onder de bange onderklasse en boze middenklasse. Zij kunnen ook zo maar overstappen naar Trump.

Vergelijk de PVV en SP, die dezelfde achterban aanspreken. De ene angsthaas en boze burger trekt naar links, de ander naar rechts. Uit een enquête die Groenhuijsen zijn gehoor voorschotelde bleek dat 67% van de Nederlanders op Hillary zou stemmen, en ‘maar’ 17% op Trump. Onder de PVV-aanhang heeft toch 34% een voorkeur voor Clinton. Vrouwen blijken weinig op te hebben met het gedrag van ‘Bokito Trump’. Maar ‘Überbitch’ Clinton heeft ook zo haar beperkingen.

De kans dat Clinton wint is 75%, tegen 25% voor Trump. Die kansberekening van de Amerikaanse onderzoeker Nathan Silver biedt volgens Groenhuijsen een reële inschatting van de te verwachten uitkomst. Zie deze interessante site. In de aula steekt niemand de vinger op bij de vraag wie er op Trump zou stemmen. Bij Hillary steken velen de arm in de lucht. Groenhuijsen zelf meldt met pijn in het hart op Clinton te stemmen. The best of the worst. De uitkomst van The greatest political show on earth weten we op 8 november.

FoMO: Fear of Missing Out

Wat doen we toch voortduren met onze mobiele telefoons? Waarom willen we voortdurend bereikbaar zijn en weten wat anderen doen of laten? We lijken wel bang om iets te missen. En dat maakt de moderne (jonge) mens vrij stresserig. Zelfs alleen op de slaapkamer of wandelend in het bos moet er nog van alles gevolgd worden op Facebook of Twitter. We moeten nog leren omgaan met al die uitdagingen die onze digitale wereld binnendringen. De media spelen handig in op de angst om niks te missen met boodschappen als ICYMI: In Case You Missed It.

Onderzoeker Piia Varis geeft de toehoorders een advies: selective attention is a skill. Selecteer en maak keuzes. Er is TMO: Too Much Information.

Giphart en de Mismatch

Ronald Giphart toont een beeld van een spin. Veel mensen zijn bang van spinnen of slangen. Dat zit evolutionair gezien als het ware in de hersenen gebakken. In de VS sterven jaarlijks 50 mensen aan een spinnen- of slangenbeet. En hoe zit het met de auto? In de zaal geeft amper iemand aan bang voor auto’s te zijn. Die angst zit nog niet in ons systeem. En dat terwijl er in de VS 50.000 verkeersdoden per jaar vallen!

De bekende Nederlandse auteur (Ik ook van jou, Philaine zegt sorry, Harem en recent Lieve) geeft meer voorbeelden van een zogenaamde mismatch: vrouwen die de pil gebruiken, blijken minder op macho’s te vallen omdat de zwangerschapshormonen die door het innemen van de pil door het lichaam gieren, roepen om een zorgzame man. En als er dan gestopt wordt met de pil vraagt de vrouw zich af voor welk watje ze is gevallen. Mismatch.

Onze smaakvoorkeur stamt nog uit een ver biologisch verleden, die zegt: stop na een bepaalde hoeveelheid suiker, zout of vet. Maar uit die zak chips blijven we maar graaien. Het is een combi van vet, zout en suiker en daar waarschuwt ons systeem niet voor. Mismatch. En dus zitten we nu opgescheept met obesitas, hart- en vaatziekten en depressies.

Ook humor houdt verband met een mismatch. We lachen om een mop waarin twee schijnbaar onverenigbare zaken aan elkaar gekoppeld worden. De hersenen signaleren een mismatch. Lachen! Maar wie het laatst lacht, denkt het traagst!

Angst voor de dood

De enige zekerheid in het leven: je gaat dood. Wanneer en hoe, dat is de vraag. Bang zijn voor de dood is een van de hefstigste angsten waarmee de mens geconfronteerd wordt. Die angst gaat vaak gepaard met fysieke reacties: verhoogde hartslag, zweten, aanspanning van de spieren. Maar niet iedereen is even bang, dat hangt ook af van je karakter. Het is vaak de angst voor het onbekende, niet voor de dood zelf, zegt Annette Vekemans van hospice De Sporen. Meer de weg er naar toe, de angst om familie en vrienden achter te laten, angst voor pijn. Hulpverleners kunnen rekening houden met de verschillende type mensen die voor de dood staan (socialen, onbevangenen, pro-actieven, rationelen, vertrouwelijken). Doe de test op www.doodgewoonbespreekbaar.nl

Arie van Turnhout rijdt 2 á 3 keer per maand in de wensambulance een terminale patiënt naar een plek die nog op de bucketlist staat. In dit stadium hebben de meeste mensen geen angst meer maar willen ze nog een keer iets speciaals doen. Arie ervaart dan dankbaarheid en berusting. Het is goed zo. ‘Ik kan gaan in alle rust.’ De angst voorbij.


Bekijk het fotoalbum op de Tilburg University Facebookpagina voor een sfeerimpressie in beeld.

Download het programmaboekje van Night University 2016 hier.