Tranzo

Wetenschappelijk centrum voor zorg en welzijn,
Tilburg School of Social and Behavioral Sciences

'Interactie tussen wetenschap, praktijk en zorgvraag'

Tranzo

Jeugd

Tranzo academische werkplaats jeugd

Transformatie van de zorg voor jeugd centrale thema binnen de Academische Werkplaats Jeugd

Binnen de AW Jeugd staat de transformatie van de zorg voor jeugd centraal. Wat betekent deze transformatie voor kinderen, jongeren, ouders en hun omgeving, voor het handelen van professionals, vrijwilligers en beleidsmedewerkers en voor de structuren waarbinnen de zorg geleverd wordt? Deze drie aspecten (jeugd en hun omgeving, professioneel handelen, en structuren) vormen de leidraad voor ons onderzoeksprogramma.

De AW Jeugd is de plaats waar praktijk, beleid, cliënten, onderwijs en wetenschap elkaar ontmoeten, samen werken, kennis ontwikkelen en kennis uitwisselen. We richten ons hierbij op kennisontwikkeling die bruikbaar is voor de praktijk (dat wil zeggen voor professionals, vrijwilligers en/of beleidsmedewerkers). De uitdrukkelijke ambitie van de Academische Werkplaats is om aantoonbaar te maken dat het handelen in de praktijk ook daadwerkelijk effect heeft op verbetering van de situatie van het kind en/of het gezin. Het uitgangspunt is dat er een meerwaarde ontstaat door met partners uit verschillende sectoren samen te werken, te leren en implementeren.

Twee leerstoelen

De organisaties die samenwerken in de AW Jeugd maken twee bijzondere leerstoelen mogelijk; de bijzondere leerstoel ‘Transformeren voor de jeugd’ en de bijzondere leerstoel ‘Zorg voor jeugd’. Beide leerstoelen richten zich op de transformatie van de jeugdzorg, maar zijn complementair. De bijzondere leerstoel ‘Transformeren voor de jeugd’ stelt in het proces van de transitie van de jeugdzorg het perspectief van de jeugd centraal, richt zich op kennisontwikkeling rond de effectiviteit van professioneel handelen en rond vraagstukken m.b.t. de aanbieders van jeugd- en opvoedhulp en de rol van gemeenten. Onderzoek naar effectiviteit van interventies komt daarbij expliciet aan bod. De bijzondere leerstoel ‘Zorg voor jeugd’ richt zich vooral op kind-, ouder- en hulpverlenersfactoren die van invloed zijn op de resultaten van zorg en daarnaast de relatie tussen het kind enerzijds en de ouder en hulpverlener anderzijds.

Onderzoekslijnen

Deze drie aspecten (jeugd en hun omgeving, professioneel handelen, en structuren) vormen de leidraad voor het onderzoeksprogramma. Samen met de partners uit de werkplaats zijn vier onderzoeksthema’s vastgesteld: 1) Eigen kracht: definitie, grenzen en praktische vertaling, 2) Gezamenlijke besluitvorming: werkzame factoren en effectieve werkwijzen, 3) Weten wat werkt en daarnaar handelen in een nieuwe context en 4) Verschuivingen van rollen en verantwoordelijkheden in de transformatie. Hieronder wordt een korte toelichting gegeven op de vier thema’s.

Eigen kracht: definitie, grenzen en praktische vertaling

Eigen kracht is het centrale begrip van de transformatie. De academische werkplaats wil zich inspannen om meer inhoud te geven aan dit begrip en met gebruikmaking van praktijkkennis de grenzen te verkennen van het inzetten op eigen kracht.

Gezamenlijke besluitvorming: werkzame factoren en effectieve werkwijzen

Het doel van de transformatie is om door middel van slim samenwerken ondersteuning te bieden die niet zwaarder en niet lichter is dan nodig. Het vraagt veel van de betrokken professionals (en van beleidsmakers) om in gezamenlijkheid op het juiste moment tot de juiste beslissingen te komen. Professionals hebben behoefte aan meer handvatten om dit proces zo goed mogelijk (effectief) vorm te geven.

Weten wat werkt en daarnaar handelen in een nieuwe context

De omstandigheden waaronder professionals (in de praktijk en in het beleid) werken, is onderhevig aan voortdurende verandering. Professionals werken in wisselende samenstellingen met elkaar samen; de condities en verwachtingen veranderen door beleidsaanpassingen met grote regelmaat. Het is een uitdaging om effectief te werken in deze nieuwe werkelijkheid. Op sommige terreinen is de nodige kennis beschikbaar over effectieve methodieken, maar ontbreekt nog kennis over het effectief werken met deze methodieken in de veranderde context. Op andere terreinen is nog te weinig kennis over effectieve methodieken en is nader onderzoek naar methodiek en praktijk gewenst.

Verschuivingen van rollen en verantwoordelijkheden

De transitie van de jeugdzorg gaat gepaard met grote verschuivingen in verantwoordelijkheden en rollen. Er doen zich allerlei varianten voor, waarbij het nu nog onduidelijk is welk effect de gekozen vorm heeft op het professioneel handelen en het resultaat.