News and events Tilburg University

Nieuw boek Arnoud-Jan Bijsterveld: Ons huis. Op zoek naar een Joodse familie in Tilburg

Gepubliceerd: 15 oktober 2020 Laatst bijgewerkt: 30 oktober 2020

3 stemmen.


Op vrijdagmiddag 30 oktober is het nieuwe boek verschenen van Arnoud-Jan Bijsterveld: 'Ons huis. Op zoek naar een Joodse familie in Tilburg.' Bijsterveld beschrijft hierin zijn speurtocht naar de geschiedenis van de Joodse familie die in het huis woonde voordat hij het kocht. Hij verwerkte er resultaten in van nieuw onderzoek over de Tweede Wereldoorlog in Brabant.

 Nadat de auteur, Arnoud-Jan Bijsterveld, een huis had gekocht in Tilburg in 2000, ontdekte hij dat het Joodse echtpaar Hans en Bertha Polak-Cohen het in 1928 had gebouwd. Toen de geschiedenis van hun gezin langzaam boven water kwam, bleek er een tragisch verhaal met het huis verbonden te zijn: de geschiedenis van Bertram Polak, zoon van het echtpaar. Bertrams familieleden vluchtten in mei 1940 naar Engeland, Bertram bleef achter.

In december 1941 probeerde ook hij met drie Tilburgse vrienden naar Engeland te ontsnappen, werd verraden en is uiteindelijk op 17 augustus 1942 in Auschwitz vermoord. Dit boek vertelt deze geschiedenis en laat zien wat er gebeurt tijdens het achterhalen van het traumatische verleden, niet alleen in de levens van de volgende generaties van de familie Polak maar ook van de schrijver zelf.

 Het verhaal wordt ingekaderd in de geschiedenis van Joden in Noord-Brabant en Nederland voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kleine Joodse minderheid, niettemin prominent aanwezig in de steden en dorpen van Brabant, drukte haar stempel op industrie en handel. Van de ruim tweeduizend Joodse Noord-Brabanders die hier in 1940 woonden, overleefde ongeveer de helft, tegen een kwart in de rest van Nederland.

In dit boek wordt duidelijk wat één familie overkwam. Het onlangs met subsidie van het Mondriaan Fonds gestarte onderzoek van Frank van Doorn MA naar alle circa 4.000 Joden die tussen 1930 en 1945 in Noord-Brabant woonden en verbleven, moet duidelijk maken welke factoren bijdroegen aan de relatief hogere overlevingskansen van de Noord-Brabantse Joden.

Het eerste exemplaar van het boek is in ontvangst genomen door prof. mr. Ernst Hirsch Ballin.

Voor meer informatie

U kunt contact opnemen met Arnoud-Jan Bijsterveld, a.j.a.bijsterveld@tilburguniversity.edu, tel. 013-5821905 en 06-1130 2413. Organisator: TijdLab (Bibliotheek LocHal en Stadsmuseum Tilburg), in samenwerking met Stichting ZHC, Stichting Maaslandse Monografieëen, de Erfgoed Brabant Academie, de Leerstoel Cultuur in Brabant en de Historische Vereniging Brabant.