News and events Tilburg University

Succes VVD/teloorgang links: de arbeider is cultureel verrechtst

Gepubliceerd: 29 maart 2021 Laatst bijgewerkt: 29 maart 2021

Peter Achterberg (dept. Sociologie) verklaart de verkiezingswinst van de VVD en het verlies van links mede doordat de traditionele werkende klasse zich steeds meer laat leiden door thema’s als migratie en wantrouwen overheid, dan door klassieke linkse thema’s als werkloosheid, inkomensongelijkheid of woningnood.

Opvallend is verder dat de VVD, hoofdverantwoordelijk voor de toeslagenaffaire, daar electoraal niet op is afgerekend. Dat stelt Achterberg  in een interview met Trouw. Hij ziet wel dat de staat terug is en weer meer gewaardeerd wordt dankzij de coronacrisis. “Op termijn zou dat weleens kunnen uitmonden in links collectivisme.”

Culturele component

De linkse partijen hebben veel zetels verloren tijdens de laatste verkiezingen. Hebben ze het tij tegen? "Nee", zegt Achterberg in Trouw. "De typische klassenthema's bestaan nog altijd." Hij wijst op kansen voor jongeren, de crisis op de woningmarkt en de inrichting van de arbeidsmarkt. "Deze thema's worden alleen overschaduwd door de culturele component." 

Daarbij, een partij als de PvdA  heeft een gespleten achterban. "De partij herbergt cultureel linkse mensen, denk aan de schoolmeester, en de cultureel rechtsen, denk aan de arbeider." Een thema als migratie ligt volgens Achterberg gevoelig. "Op cultureel vlak kunnen ze weinig doen zonder zich in de nesten te werken."  De klassieke economische links-rechtsverhouding is ingewisseld voor die culturele component,

Vertrouwen wetenschap

De Tilburgse culturele socioloog doet onder meer onderzoek doet naar de vertrouwenskloof ten aanzien van instituties, zoals de overheid en de wetenschap. Daarover houdt Achterberg op 31 maart een online lunchlezing voor de Erasmus University Rotterdam. In deze lunchlezing onderzoekt hij het fenomeen van epistemologische twijfel – het idee dat wetenschap ook maar gewoon een mening is. Is iedereen hier vatbaar voor? Wie zijn deze mensen en waarom wordt wetenschappelijke kennis op deze manier in twijfel getrokken? Is het een kwestie van ‘alles of niets’ (je vertrouwt de hele wetenschap) of kun je er heilig van overtuigd zijn dat bijvoorbeeld de evolutietheorie klopt, maar dat de aarde plat is?

Aanmelding is vrij.