News and events Tilburg University

Pensioenkorting voorlopig niet nodig, aldus prominenten. Of toch wel?

Gepubliceerd: 15 oktober 2019 Laatst bijgewerkt: 16 oktober 2019

Veertig prominenten - waaronder de Tilburgse hoogleraren Sylvester Eijffinger, Kees Koedijk en Harrie Verbon - hebben zondag een brandbrief aan de fractievoorzitters in de Tweede Kamer gestuurd. Daarin hekelen ze de rekenregels die de pensioenfondsen in het nauw hebben gedreven. Korting van pensioenen is voorlopig niet nodig.
De Tilburgse collegae Bas Werker, Lans Bovenberg, Theo Nijman en Henriette Prast zijn het niet met de club van 40 eens, getuige de tegenbrief in FD van 16 oktober.

Het memo van de 40 beschrijft de feitelijke financiële ontwikkelingen bij onze pensioenfondsen en constateert dat deze aanzienlijk afwijken van de thans gehanteerde rekenregels.  Willen we deze problemen oplossen dan moeten we bereid zijn om de rekensystematiek omtrent de pensioenen inhoudelijk opnieuw te bekijken, in het licht van het bestaande pensioencontract en zeker ook in het zicht van hervorming daarvan.

Pleidooi voor nieuwe systematiek

De prominenten willen ‘tegenwicht bieden tegen onjuiste conclusies gebaseerd op een rekensystematiek die soms welhaast lijkt te worden verdedigd om te kunnen korten’ en leveren ‘een pleidooi voor een rekensystematiek die meer aansluit bij de werkelijkheid’. Die werkelijkheid is, zo betogen de veertig ondertekenaars, dat de vermogens van de pensioenfondsen de eerste helft van dit jaar zijn toegenomen met 161 miljard euro. Daarmee is het totale pensioenvermogen met 12 procent gestegen.

Volgens hen zal het nog 'vele jaren’ duren voor de fondsen meer uitkeren dan er binnenkomt. ‘En dan nog zullen de fondsen een omvangrijke buffer achter de hand hebben (momenteel al 48 keer de in 2018 uitgekeerde pensioenen) waaruit de pensioenen verder kunnen worden gefinancierd.’ De briefschrijvers pleiten voor een nieuwe systematiek om te berekenen hoe een pensioenfonds ervoor staat: ‘Voor een deel gebaseerd op de risicovrije rente en voor een ander deel gebaseerd op de gerealiseerde rendementen.’

Onder de ondertekenaars zijn naast de drie Tilburgse hoogleraren Eijffinger, Koedijk en Verbon, ook enkele prominente oud-medewerkers/alumni/promovendi  van Tilburg University (Herman Wijffels, Jean Frijns, Wim van den Goorbergh, Raymond Gradus, Anton  van Nuenen). Meer lezen (Volkskrant) en Nieuwsuur. Eerder verwoordde Eijffinger in universiteitsblad Univers reeds zijn bedenkingen over een pensioenkorting.

Bas Werker: risico niet doorschuiven 

Bij RTL-Z reageerde de Tilburgse collega Bas Werker op de ingezonden kritiek en heeft wat af te dingen op de brief: 'De rekenrente is inderdaad extreem laag, nu iets meer dan twee procent. Verhoog je de rekenrente dan betekent dat meer financiële ruimte voor pensioenfondsen om pensioenen te verhogen. Of, om in elk geval niet te hoeven korten. Dat is goed nieuws voor gepensioneerden. Maar de huidige werkenden krijgen later juist minder pensioen. Want als je de een meer geeft, geef je de ander minder. Het voorstel in de brief houdt in: we gaan ervan uit dat het behaalde rendement hoger is. Dat gaan we nu alvast uitbetalen. Terwijl we het risico doorschuiven. En we weten maar een ding zeker. Als je meer risico neemt kan het beter uitvallen, maar ook slechter dan de risicovrije rente.'  En als het slechter gaat, betalen jongeren de rekening. Terwijl gepensioneerden van nu het profijt pakken.

Bas Werker is niet gevraagd de brief te ondertekenen, maar had dat ook niet gedaan als dat wel was gebeurd. Sterker, hij is medeondertekenaar van een tegenbrief van tien hoogleraren, gepubliceerd in het Financieele Dagblad van 16 oktober,  die verder ondertekend is door o.a. de Tilburgse economen Lans Bovenberg, Henriette Prast en Theo Nijman ("Jongeren slechter af bij aanpassing rekenrente")