Impact program

‘Er zijn nog zoveel ideeën. We zijn pas net begonnen’

Neurochirurg Geert-Jan Rutten, Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis

“Wanneer een patiënt met een hersentumor bij mij aan tafel zit, gaat het vaak over de kleine kans op ernstige complicaties die zich tijdens een operatie kunnen voordoen. Natuurlijk, die moet je ook bespreken, maar ik wil daarnaast graag goede voorlichting kunnen geven over de kwaliteit van leven na de operatie. Wat kan iemand nog wel of niet na operatie? Kan de patiënt verder met zijn leven of heeft hij last van vermoeidheid, een slecht geheugen en is hij gevoelig voor prikkels?”

Voorspellen

Geert-Jan Rutten is neurochirurg bij het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis. Hij wil samen met onder meer Tilburg University een predictiemodel ontwikkelen om de individuele patiënt beter voor te kunnen lichten voor een behandeling. “In zo’n model leggen we vast welke patiëntengroepen welke klachten hebben, zodat we voorspellingen kunnen doen voor toekomstige patiënten. Die modellen zijn er al op het gebied van spraak, taal en motoriek, maar nog niet voor cognitie. Deze klachten zijn overigens ook wat ongrijpbaarder, lastiger te testen en vast te stellen. Wat is vermoeidheid eigenlijk? Waarom zijn mensen moe? Dat kan allerlei oorzaken hebben.” Als arts wil hij een behandeling altijd verbeteren. “Ik wil patiënten verder helpen. Te vaak krijg ik patiënten aan mijn bureau die aangeven klachten te hebben waarbij ik ze niet kan helpen, en ik weet ook niet wie dat wél kan. Daardoor gaan deze mensen van de ene zorgverlener naar de andere, zonder dat er een echte oplossing komt.”

“We kozen bewust voor een samenwerking van wetenschap met praktijk omdat we van elkaar kunnen leren”

“Vijftien jaar geleden deed het ETZ al aan nazorg door middel van een speciale nazorgpolikliniek voor patiënten met een hersenbloeding. Later kwamen daar patiënten bij die om andere redenen een hersenoperatie moesten ondergaan. Rutten wilde een stap verder gaan. “Ik wilde documenteren hoe vaak er sprake was van zaken als vermoeidheid, een slecht geheugen of angst en depressie. Daar was nog weinig informatie over beschikbaar dus het was eerst zaak om data te verzamelen. En dus benaderde ik Margriet Sitskoorn van Tilburg University. Het onderzoek kreeg een serieuzer karakter toen we subsidie van ZonMw kregen. We gingen van de spreekwoordelijke keukentafel naar een heldere structuur met masterstudenten, promovendi, onderzoekers en medici. We kozen bewust voor een samenwerking van wetenschap met praktijk omdat we van elkaar kunnen leren. Academici laat ik bijvoorbeeld zien dat je een bepaalde tumor wél kunt verwijderen, terwijl de modellen in de boeken zeggen dat het niet kan. Zij geven op hun beurt inzichten in wat er op het gebied van onderzoek en data mogelijk is.”

Genetische factor

Over anderhalf jaar een nieuwe subsidie van ZonMw, daar richt de neurochirurg zich op. “Er zijn nog zoveel ideeën en voortschrijdende inzichten. Er is bijvoorbeeld net een financiering goedgekeurd voor een onderzoek in samenwerking met Tilburg University naar genetische factoren bij cognitieve schade na de behandeling van een hersentumor. Interessant om te kijken of die van invloed zijn. Kunnen we voorspellen wie er meer of minder last krijgt van cognitieve schade? Kun je een behandeling voor cognitieve revalidatie vervolgens beter timen? We zijn pas net begonnen.”