Students Tilburg University

SPSS: Factorscores

Wanneer je met behulp van factoranalyse hebt vastgesteld welke schalen in jouw onderzoek voorkomen, dan kun je per schaal een nieuwe variabele maken, een zogenaamde schaalscore, die gebaseerd is op de uiteindelijke gekozen factoroplossing. Een factorscore is dan de (totaal)score van een onderzoekseenheid (bijv. respondent) op de schaal die door de factor wordt gerepresenteerd.

Factorscores kun je zien als gewogen itemscores, gebaseerd op de z-scores van een onderzoekseenheid op de bijbehorende variabelen. De gewichten worden berekend aan de hand van de factorladingen (of componentladingen) van een bepaalde factoroplossing. Factorscores worden gebruikt wanneer je gewogen schaalscores wilt. De score op een item dat een hoge factorlading heeft telt zwaarder mee bij de berekening van de schaalscore dan een item met een lage factorlading. De wegingsfactoren verschillen dus ook per factor (en dus per schaal).

Automatisch berekenen

SPSS kan de factorscores automatisch berekenen. Dit heeft echter pas zin wanneer je tot een bevredigende factoroplossing bent gekomen. De scores worden immers gebaseerd op de oplossing met een bepaald aantal factoren, gebaseerd op een specifieke variabele set en met bepaalde vorm van rotatie. Voor het berekenen van factorscores in SPSS voer je (opnieuw) de gekozen factoranalyse uit. In het venster van de factoranalyse klik je op de optie "Scores". Je krijgt dan een keuzescherm te zien.

Vink de optie "Save as variables" aan. Standaard berekent SPSS factorscores aan de hand van de regressiemethode. Bij MTO wordt echter aangeraden te werken met de methode "Bartlett", omdat dit een meer betrouwbare schatting van de factorscores zou geven. Klik op "Continue" om het keuzescherm te verlaten. Tijdens het uitvoeren van de factoranalyse worden nu nieuwe variabelen aangemaakt met daarin de factorscores.