Students Tilburg University

SPSS: Voorbeelden van vraagstellingen en hypothesen

Tijdens het bestuderen van de theorie met betrekking tot je onderzoeksonderwerp heb je een probleemstelling geformuleerd (bv. hoe zit het met de taalvaardigheid van jongens en meisjes?). Hieruit leid je een vraagstelling af: zijn meisjes beter in taal dan jongens? Aan de hand van de theorie heb je waarschijnlijk een idee gekregen wat het antwoord op deze vraag zou kunnen zijn. Dit antwoord kun je formuleren in een stelling: meisjes zijn beter dan jongens in taal. Dit is je hypothese.

Andere voorbeelden van hypothesen zijn:

  • het korte termijn-geheugen kan 7 items vasthouden
  • werkprestaties nemen niet toe door hoger salaris 
  • mensen stellen hun mening bij onder groepsdruk
  • de intelligentie verandert niet tussen 20 en 70 jaar
  • criminelen zijn vaker introvert en onaangepast dan niet-criminelen

Toetsbaar

Om te kunnen toetsen of de hypothese waar is, moet deze toetsbaar zijn met de gegevens die je hebt verzameld. Voordat je je onderzoek ging uitvoeren heb je bedacht welke gegevens je nodig hebt om deze hypothese te kunnen testen. In het voorbeeld van de taalvaardigheid betrof dat onder andere het aantal jongens en meisjes, de leeftijd van de kinderen en de te gebruiken taaltest. Met de gegevens die je hebt verzameld kun je je hypothese toetsbaar maken (dit wordt later in de inleiding behandeld).

Exploratieve onderzoeken

Niet alle onderzoeken worden uitgevoerd met vooraf een duidelijk idee over de uitkomst of expliciete hypothesen. Deze onderzoeken zijn vaak bedoeld om (meer) informatie te vergaren over een bepaald onderwerp en heten daarom exploratieve onderzoeken.

Ook hier is het belangrijk dat je hetgeen je te weten wilt komen probeert te vatten in een stelling. Een voorbeeld is "onderzoek naar het inkomen in Europa". Hieruit kun je een vraagstelling vormen, afhankelijk van de data die je kunt verzamelen of hebt verzameld. Bijvoorbeeld: "Er is geen verschil in het besteedbaar inkomen tussen landen in de Benelux".