Achtergrond bachelor en

Wanneer en waarom huilen we en wat doet huilen met ons?

Velen van ons zullen zich wellicht nooit afvragen waarom mensen huilen. We huilen nu eenmaal. Maar misschien heb je juist heel veel vragen over huilen: Wat is het nut van huilen? Schept het een sociale band, is het agressie remmend of is het gewoon gezond? Waarin verschillen een baby en een volwassene als zij huilen? Huilen vrouwen gemakkelijker dan mannen?

Hoe meer je je erin verdiept, hoe meer je erachter komt dat huilen een erg interessant fenomeen is.

Ook binnen de wetenschap is huilen een interessant onderwerp van studie, en wel vanuit heel verschillende invalshoeken:

  • vanuit de evolutionaire biologie is het interessant omdat de mens de enige soort is die ‘emotionele tranen’ produceert
  • vanuit de ontwikkelingspsychologie is het interessant omdat de mens in zijn ontwikkeling van baby naar volwassene ander huilgedrag gaat vertonen
  • vanuit de gezondheidspsychologie is het interessant om antwoord te krijgen op de vraag of huilen een positieve invloed kan hebben op ons welbevinden
  • vanuit de sociale psychologie is het interessant om na te gaan in hoeverre het huilen van een ander invloed heeft op je gevoelens, gedachten of gedrag ten aanzien van die persoon
  • ook vanuit de antropologie is huilen een boeiend fenomeen, aangezien er binnen verschillende culturen anders wordt aangekeken tegen ‘huilen’
  • vanuit de persoonlijkheidsleer kun je je afvragen of er een samenhang bestaat tussen persoonlijkheid en het huilgedrag. Wat is de achtergrond van individuele verschillen in huilen?
  • vanuit de klinische psychologie is het interessant om meer te weten over het huilen van allerlei klinische groepen, bijvoorbeeld psychopaten, mensen die lijden aan een depressie, mensen met persoonlijkheidsstoornissen, of mensen met bepaalde hersenafwijkingen
  • vanuit de neurobiologie en psychofysiologie is het interessant om meer te weten over wat er in de hersenen en het lichaam (autonome zenuwstelsel, hormonen, etcetera) gebeurt als mensen gaan huilen.

Je kunt dan ook op allerlei manieren onderzoek doen rondom het fenomeen ‘huilen’. Zie hieronder een aantal suggesties.

Suggesties voor onderzoek

  • Wat voor gebeurtenissen of situaties wekken bij jonge kinderen huilgedrag op? Is dit hetzelfde voor baby’s, tieners, volwassenen en ouderen? Zo nee, hoe kun je de verschillen verklaren?
  • Hoe voelen mensen zich nadat zij gehuild hebben? Verschilt dit van persoon tot persoon? Zo ja, hoe kun je eventuele verschillen verklaren? Spelen persoonlijke kenmerken een rol, of situationele kenmerken, of allebei?
  • Huilt iedereen hetzelfde? Of verschillen personen daarin van elkaar? Zo ja, waarin verschilt het huilgedrag? En hoe kun je aan de hand van de verschillen tussen de personen (bijv. wat betreft leeftijd, geslacht of cultuur) het verschil in huilgedrag verklaren?
  • Huilt eenzelfde persoon altijd op dezelfde manier? Of verschilt dat per situatie? Zo ja, hoe kun je verklaren dat mensen in verschillende situaties ander huilgedrag vertonen?
  • Hoe reageren anderen op een persoon die huilt? Welke gedachten en gedrag roept het huilen bij hen op en welke emoties? Maakt het daarbij nog uit wat de situatie is waarin de andere persoon huilt?
  • In welke situaties kan huilen de persoon die huilt voordeel opleveren? En in welke situaties levert het huilen juist nadeel op? Maakt het daarbij nog uit hoe de persoon huilt (bijvoorbeeld met zichtbare tranen of zonder, met geluid of zonder)?
  • Volwassen vrouwen huilen vaker dan volwassen mannen. Maar hoe zit dat met jongens en meisjes? Op welke leeftijd zie je die verschillen ontstaan?
  • Waarom huilen ouderen ook om positieve situaties en jongeren niet?
  • Wat voor situaties of gebeurtenissen kunnen maken dat je meer of juist veel minder gaat huilen?

Bruikbare bronnen

Darwin, C. (1872; bewerking, Nederlandse vertaling 1999). Het uitdrukken van emoties bij mens en dier. Met inleiding, nawoord en commentaar van Paul Ekman. Amsterdam, Uitgeverij Nieuwezijds. Online beschikbaar

Vingerhoets, A.J.J.M. (2011). Tranen. Waarom mensen huilen. Amsterdam, Bert Bakker.

Vingerhoets, A.J.J.M. (2013). Het mysterie van de traan: waarom mensen huilen. In W. Koops, B. Levering, M. de Winter & M. Pieper (Red.), Lachen en huilen in ontwikkeling. Amsterdam, Uitgeverij SWP

Animatiefilmpje over huilen



Klik op onderstaande link om de uitzending van Boeken te bekijken waarin Professor Ad Vingerhoets vertelt over zijn boek 'Tranen. Waarom mensen huilen'

Naar uitzending Boeken





Klik op onderstaande link om de aflevering van Pauw en Witteman te bekijken waarin zij Professor Ad Vingerhoets interviewen over zijn boek 'Tranen. Waarom mensen huilen'

Naar uitzending Pauw en Witteman

Alle bacheloropleidingen

Informatie voor scholen

Inschrijven en aanmelden

Contact